مطالعه فرایند صدور و اعتراض به قرار بازداشت موقت در ایران با تأکید بر نظام حقوقی فرانسه

نوع مقاله: علمی - پژوهشی

نویسنده

استادیار گروه حقوق جزا و جرم‌شناسی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران

چکیده

یکی از کارکردهای آیین دادرسی کیفری حمایت از حقوق و آزادی‌های فردی است. ولی در برخی موارد، با هدف حفظ نظم عمومی و کشف جرم، اقدامات سالب آزادی همانند بازداشت موقت اجتناب‌ناپذیر است. این اقدام مغایر با اصل برائت باید به کمترین میزان ممکن و به عنوان آخرین حربه مورد استفاده قرار بگیرد. به منظور تأمین هدف مذکور و نیز تحقق دادرسی منصفانه، در این نوشتار از یک سو بر الزامی بودن شرایطی برای مقام صادرکنندة قرار از قبیل بی‌طرفی، استقلال، ترافعی بودن فرایند تصمیم‌گیری در قبال بازداشت موقت و تفکیک میان مقام تحقیق و مقام صدور قرار تأکید می‌گردد و از سوی دیگر با صدور قرار در موارد ضروری، شخص در بند باید بتواند از طرق مقتضی و در نزد مرجع قضایی مستقلی اعتراض خود را اعلام نماید. برآیند برخی از مطالعات تطبیقی این است که مرجع قضایی مذکور باید در اسرع وقت و در فرایندی ترافعی و با حضور ذی‌نفع و با سیستم تعدد قاضی در مقام اعتراض به موضوع رسیدگی نماید و تصمیم مقتضی را اتخاذ نماید. بدیهی است بهره‌گیری از مطالعات تطبیقی در این دو زمینه می‌تواند ما را در جستن مدلی عادلانه برای فرایند صدور و اعتراض به قرار بازداشت موقت به عنوان شدیدترین اقدام مغایر حقوق افراد تا پیش از صدور حکم قطعی یاری رساند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Process and Opposed to Detention Warrant in Iran with an Emphasis on the French Legal System

نویسنده [English]

  • Gholam Hassan Kooshki
Assistant Professor in Department of Criminal Law and Criminology, Faculty of Law & Political Sciences, Allame Tabatabaʼi University, Tehran, Iran
چکیده [English]

One of the functions of criminal procedure is support of the rights and individual freedom. In some situations, restrictive actions such as detention to keep public order and detect a crime is inevitable. This action is against the principle of the innocence and therefore must be used as a last resort. To achieve mentioned purpose and also fair justice, on the one hand at this essay will be emphasized that detention warrant must be issued only by a “neutral, detached and independent” judge and also detention being adversarial proceeding and making distinguish between investigatory authority and judicial judge will be emphasized. On the other hand, detained person at necessary situations in the legal manners must object to the detention before an independent authority. According to comparison studies, judicial authority must be considered the objection as soon as possible in the adversarial proceeding and in presence of detained person. It is noted that this process must be hold in the multiple judges system and obtained a suitable decision. It is obvious that the use of comparison studies in the both of fields could assist us in seeking fair model for the proceeding of issuance and objection to detention warrant as the most serious action against individual right before issuing certain verdict.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Detention
  • Objection
  • Issuance a Warrant
  • Investigation Proceeding
  • Criminal Procedure Law
الف. منابع فارسی

آخوندی، محمود. آیین دادرسی کیفری. جلد دوم. چاپ اول. تهران: انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، 1368.

آخوندی، محمود. آیین دادرسی کیفری. جلد چهارم (اندیشه‌ها). چاپ اول. تهران: انتشارات اشراق (دانشگاه قم)، 1379.

آشوری، محمد. «بحثی پیرامون توقیف احتیاطی». مجله دانشکده حقوق و علوم سیاسی 12 (1351): 21-1.

خزانی، منوچهر. «بحثی پیرامون توقیف احتیاطی یا قرار بازداشت متهم و آثار آن». مجله کانون وکلا 148 و 149 (1368): 130-105.

ژان لارگیه. آیین دادرسی کیفری فرانسه. ترجمه حسن کاشفی اسماعیل‌زاده. چاپ اول. تهران: کتابخانه گنج دانش، 1378.

فخار طوسی، جواد. حقوق متهمان (بررسی فقهی و حقوقی). چاپ اول. قم: پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی وابسته به دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم، 1391.

گاستون، استفانی، ژرژلواسور و برناربولوک. آیین دادرسی کیفری. جلد اول. ترجمه حسن دادبان. چاپ اول. تهران: انتشارات دانشگاه علامه طباطبائی، 1377.

ناصرزاده، هوشنگ. «حبس و توقیف قانونی». مجله قضایی و حقوقی دادگستری جمهوری اسلامی 6 (1371): 138-74.

ب. منابع فرانسوی

Bergoignan - Esper Claudine.La Séparation des fonctions de justice répressive. Puf.paris. 1973.

Commission de suivi de détention provisioire .rapport au Garde des Sceaux.la détention provisioire. Ministère de la Justice. 2003.

détention provisoire.2004.

Josserand Sylvie. L’impartialité du magistrat en procédure pénale. L. G. D. j. 1998.

les documents de travail du Sénat. Série législation comparée. Les droits du justiciable et de la

Melle Elise MARTIN. La rôle Le juge des libertés et de la détention en procédure pénale. Mémoire pour le Master2 Droit privé spécialité. Faculté de Droit de Grenoble.

Nations Unies. New York.2008.

Nations Unies.Office contre la drogue et le crime, mesures carcérales et mesures non privatives de liberté.Détention avant jugement.Comilation d´ outil d´ évaluation de la justice pénale.

Pradel, Jean. Droit pénal comparé.2e édition. Dalloz. 2000.

Pradel, Jean. procédure pénale. 13e éditions cujas. 2007.

Rassat Michèle-Laure. Procédure pénale. Puf.2e édition. 1999.