پژوهشکده حقوقی شهر دانش پژوهش‌های حقوق جزا و جرم شناسی 2345-2986 14 28 2026 04 21 Analysis of the Offence of Infringing Trade-Name Rights under the Iranian Law: with Reference to International Instruments تحلیل جرم نقض حقوق صاحب نام تجاری در حقوق ایران با نگاهی به اسناد بین‌المللی 105 136 235454 10.22034/jclc.2025.547959.2166 FA محمد نظام‌الملکی دانش‌آموخته کارشناسی ارشد حقوق مالکیت فکری، دانشکده حقوق، دانشگاه قم، قم، ایران. 0009-0005-8542-2185 جعفر نظام الملکی دانش‌آموخته دکتری حقوق خصوصی، دانشکده حقوق، دانشگاه قم، قم، ایران. Journal Article 2025 09 18 The recently enacted Iranian Law on the Protection of Industrial Property Rights does not devote an independent section to the protection of trade names, nor does it afford such rights protection commensurate with their commercial and legal significance. Within this legislative framework, several ambiguities persist in the provisions governing criminal protection of trade names, particularly under Articles 118 and 131, thereby necessitating critical doctrinal examination and legislative reassessment. The significance of the present study arises from the adverse implications of these ambiguities for both the deterrent function of criminal law and the compatibility of Iranian legislation with international standards governing the protection of intellectual and industrial property rights. Accordingly, the study seeks to provide a critical analysis of the criminal protection afforded to trade-name holders under the new legislation and to propose corrective legislative solutions. The central hypothesis of the study is that, although the new law represents an attempt to establish a more effective framework of criminal protection for trade names compared with the previous legislative regime, significant deficiencies nevertheless remain. These shortcomings include, inter alia, the failure to adequately observe the principle of proportionality between offence and punishment, insufficient recognition of the moral rights associated with trade names, and the incomplete incorporation of minimum international protection standards. Against this background, the study examines the substantive nature of criminal protection for trade names under the current legislation, as well as its scope, conditions, normative capacities, and structural deficiencies. The study adopts an applied descriptive-analytical methodology. The findings indicate that the current criminal framework suffers from significant structural inefficiencies, principally because of the failure to distinguish adequately between different forms of infringement and the lack of proportionality in the prescribed sanctions. The study ultimately argues that meaningful reform requires explicit recognition of the moral dimensions of trade-name rights, clearer differentiation among various forms of infringement, and the recalibration of criminal sanctions. در قانون جدید حمایت از حقوق مالکیت صنعتی، بخشی مستقل به حمایت از نام‌های تجاری اختصاص نیافته و در حدود متناسب مورد توجه واقع نگردیده است. در این ساختار، ابهامات چندی در مواد قانونی مرتبط با حمایت کیفری از این نام‌ها، به‌ویژه ماده 118 و ماده 131 وجود دارد که نیازمند تحلیل و آسیب‌شناسی است. این‌چنین اهمیت پژوهش حاضر از آثار منفی ابهامات مذکور بر بازدارندگی و انطباق با استانداردهای بین‌المللی حمایت ناشی شده و هدف آن، تحلیل انتقادی حمایت کیفری از حقوق صاحب‌نام تجاری در قانون مذکور و ارائه راهکارهای اصلاحی برای آن است. فرضیه مقاله، تلاش قانون جدید برای حمایت کیفری مؤثرتر از نام‌های تجاری نسبت به قانون سابق و همچنین ضرورت شناسایی و رفع کاستی‌های موجود در آن همچون اعمال اصل تناسب جرم و مجازات، حمایت از حقوق معنوی مرتبط با نام تجاری و تأمین حداقلی استانداردهای بین‌المللی است؛ از این رو در سؤالات پژوهش در زمینه چیستی حمایت کیفری ماهوی از نام‌های تجاری در این قانون و همچنین ظرفیت‌ها، نقایص، قلمرو و شرایط آن، کاستی‌های مذکور نیز مورد توجه است. شیوه پژوهش در مقاله حاضر بنیادی و کاربردی و نحوه گردآوری منابع به روش کتابخانه‌ای است. مطابق نتایج مقاله، چهارچوب کیفری موجود به سبب عدم تفکیک مصادیق و عدم تناسب جرم و مجازات، کارآمد و منطبق با استانداردهای بین‌المللی نیست و اصلاح آن با تصریح حقوق معنوی، تفکیک مصادیق و بازطراحی مجازات‌ها ضرورت دارد. https://jclc.sdil.ac.ir/article_235454_1de0b488d1551786164892a2f3b6abc3.pdf