پژوهشهای حقوق جزا و جرم شناسی

اصول اخلاقی انتشار مقاله

اخلاق نشر و بیانیه سوءرفتار انتشارات

مجله پژوهش‌های حقوق جزا و جرم‌شناسی با التزام به اصول اخلاق نشر، از رهنمودها و چارچوب‌های کمیته اخلاق نشر (COPE) پیروی می‌کند. هدف مجله، تضمین بالاترین استانداردهای اخلاقی در فرآیند انتشار آثار علمی است.

بیانیه اخلاق نشر و پیشگیری از سوءرفتارهای انتشاراتی این مجله، بر اساس رهنمودها و استانداردهای کمیته اخلاق نشر (COPE) تنظیم شده است. در این راستا، وظایف و مسئولیت‌های کلیدی دست‌اندرکاران مجله، شامل سردبیران، داوران و نویسندگان، به شرح زیر تعیین گردیده است:

الف) مسئولیت‌های نویسندگان:

نویسندگان با ارسال مقاله به مجله پژوهش‌های حقوق جزا و جرم‌شناسی، مسئولیت‌های زیر را بر عهده می‌گیرند:

1. اصالت و عدم انتشار: نویسندگان تضمین می‌کنند که مقاله ارسالی، اثری اصیل و حاصل پژوهش‌های ایشان است و پیش از این در هیچ نشریه دیگری منتشر نشده یا برای انتشار در حال بررسی نیست.
2. ارجاع مناسب: نویسندگان موظف‌اند تمامی ایده‌ها، داده‌ها و عباراتی که متعلق به خودشان نیست را با استفاده از روش‌های استناد و نقل‌قول‌ صحیح و کامل، به منابع اصلی ارجاع دهند.
3. دقت و عینیت: نویسندگانی که نتایج تحقیقات اصیل را گزارش می‌کنند، ملزم به ارائه گزارشی دقیق و بی‌طرفانه از فرآیند پژوهش، یافته‌ها و اهمیت آن‌ها هستند. داده‌های اساسی باید به طور دقیق در متن مقاله منعکس شوند. مقاله باید شامل جزئیات و منابع کافی باشد تا امکان بازتولید تحقیق برای سایر پژوهشگران فراهم شود. هرگونه جعل نتایج، ارائه اطلاعات نادرست یا تحریف آگاهانه داده‌ها، تخلف اخلاقی محسوب شده و می‌تواند منجر به رد مقاله یا بازپس‌گیری آن پس از انتشار گردد.
4. افشای تعارض منافع و منابع مالی: در صورتی که مقاله مرتبط با نرم‌افزار، سخت‌افزار یا سایر محصولات تجاری باشد، نویسندگان باید در ابتدای مقاله، تعارض منافع احتمالی را به طور کامل و شفاف افشا نمایند و یا اعلام کنند که هیچ‌گونه تعارض منافعی وجود ندارد. همچنین، تمامی منابع تأمین مالی پژوهش باید در مقاله ذکر شوند.
5. حق چاپ و مجوز Creative Commons: نویسندگان با ارسال مقاله، موافقت خود را با انتشار آن تحت مجوز Creative Commons Attribution Non-Commercial License 4.0 اعلام می‌دارند. این مجوز به نویسندگان اجازه می‌دهد تا حق چاپ اثر خود را حفظ کنند، اما به دیگران نیز اجازه می‌دهد تا با رعایت شرایط مشخص شده در مجوز، اثر را به طور آزادانه تکثیر، توزیع و بازنشر نمایند.

6. مجوز استفاده از تصاویر و آثار هنری: نویسندگان مسئولیت اخذ مجوز کتبی از صاحبان حق چاپ برای استفاده از هرگونه تصویر یا اثر هنری که حق چاپ آن متعلق به نویسندگان نیست را بر عهده دارند. نویسندگان موظف‌اند دارنده حق چاپ را آگاه سازند که تصویر یا اثر هنری مورد نظر، به صورت آنلاین و تحت مجوز Creative Commons Attribution Non-Commercial License 4.0 به عنوان بخشی از مقاله در دسترس عموم قرار خواهد گرفت.
7. ترتیب نویسندگان و مسئولیت: نام نویسندگان باید بر اساس میزان مشارکت آن‌ها در انجام پژوهش و نگارش مقاله، به ترتیب در مقاله درج شود. تمامی نویسندگان مسئولیت مشارکت‌های خود را در مقاله بر عهده می‌گیرند. فقط افرادی که سهم اساسی در انجام پژوهش داشته‌اند، باید به عنوان نویسنده در مقاله ذکر شوند. افرادی که مشارکت آن‌ها غیرمستقیم یا حاشیه‌ای بوده است (مانند همکاران، سرپرستان و روسای مؤسسات تحقیقاتی که پیش‌نویس مقاله را بررسی کرده یا در تصحیح آن کمک کرده‌اند)، باید در بخش “تقدیر و تشکر” در انتهای مقاله مورد قدردانی قرار گیرند. نویسنده مسئول مکاتبات (Corresponding Author) موظف است اطمینان حاصل کند که تمامی افراد شایسته به عنوان نویسنده در مقاله ذکر شده‌اند و هیچ فردی که شایسته نویسندگی است، از قلم نیفتاده است. همچنین، نویسنده مسئول مکاتبات باید تأیید نماید که تمامی نویسندگان، نسخه نهایی مقاله را مطالعه و تأیید کرده و با انتشار آن موافقت نموده‌اند.
8. اصلاح اشتباهات و همکاری: در صورتی که نویسنده پس از انتشار مقاله، متوجه اشتباه یا عدم دقت قابل توجهی در آن شود، موظف است بلافاصله موضوع را به اطلاع سردبیران مجله برساند و برای اصلاح مقاله یا بازپس‌گیری آن در صورت لزوم، با ایشان همکاری نماید.

ب) مسئولیت های داوران

داوران محترم مجله پژوهش‌های حقوق جزا و جرم‌شناسی، با صرف زمان و دانش خود، در ارتقای کیفیت مقالات ارسالی به مجله نقش بسزایی ایفا می‌کنند. از آنجا که بیشتر این داوران، به صورت تمام‌وقت در سایر سازمان‌ها مشغول به کار هستند، فعالیت داوری برای مجله، لزوماً اولویت اصلی آن‌ها محسوب نمی‌شود.

1. پذیرش یا رد دعوت به داوری: داوران مجاز هستند با در نظر گرفتن شرایط و تعهدات خود، دعوت به داوری مقالات را بپذیرند یا رد کنند. برای مثال، در صورتی که حجم کاری بالا یا سایر تعهدات، امکان انجام داوری دقیق و به‌موقع را از آن‌ها سلب نماید، می‌توانند از پذیرش داوری خودداری نمایند. همچنین، از داوران انتظار می‌رود داوری مقالاتی را که در زمینه تخصصی آن‌ها نیست، نپذیرند.
2. مهلت ارائه نظرات: از داورانی که داوری مقاله‌ای را پذیرفته‌اند، انتظار می‌رود نظرات خود را ظرف مدت سه هفته به مجله ارائه دهند.
3. اعلام تعارض منافع: در صورتی که در هر مرحله از فرآیند داوری، برای داور محرز شود که تخصص کافی برای انجام داوری را ندارد، یا با تعارض منافع بالقوه‌ای مواجه است (مانند رقابت، همکاری یا سایر روابط با نویسندگان، مؤسسات یا شرکت‌های مرتبط با مقاله)، لازم است از ادامه داوری خودداری نماید.
4. حفظ محرمانگی: داوران موظف‌اند اطلاعات یا ایده‌های منحصربه‌فردی را که از طریق فرآیند داوری به دست می‌آورند، محرمانه نگه داشته و از آن‌ها برای منافع شخصی استفاده نکنند. مقالاتی که برای داوری دریافت می‌شوند، باید به عنوان اسناد محرمانه تلقی شده و از افشای آن‌ها یا بحث در مورد آن‌ها با افراد غیرمرتبط خودداری شود.
5. عینیت و ارائه بازخورد سازنده: داوران باید فرآیند داوری را با عینیت کامل انجام داده و از هرگونه انتقاد شخصی به نویسندگان خودداری نمایند. ارائه نظرات واضح، مستدل و توجیه شده، مورد انتظار است. داوران باید تلاش کنند بازخورد دقیق و سازنده‌ای ارائه دهند تا نویسندگان را در بهبود کیفیت مقاله یاری رسانند، حتی اگر نظر آن‌ها بر عدم انتشار مقاله باشد.
6. شناسایی منابع و اصالت: داوران موظف‌اند در بررسی‌های خود، به آثار منتشر شده مرتبطی که توسط نویسندگان در مقاله مورد استناد قرار نگرفته‌اند، توجه داشته باشند. همچنین، لازم است موارد عدم ارجاع صحیح به منابع را شناسایی نمایند. هرگونه شباهت عمده بین مقاله در دست بررسی و سایر آثار منتشر شده، یا نگرانی‌های اخلاقی مرتبط با پژوهش انجام شده، باید به اطلاع سردبیر مسئول رسانده شود.

ج) مسئولیت های سردبیران

سردبیر، به عنوان بالاترین مقام تصمیم‌گیری در خصوص انتشار یا عدم انتشار مقالات ارسالی به مجله، مسئولیت نهایی را بر عهده دارد. این تصمیم‌گیری بر اساس سیاست‌های نشریه که توسط هیئت تحریریه تعیین می‌شود، صورت می‌گیرد. سردبیر می‌تواند در این فرآیند با مشاور سردبیر، سایر اعضای تیم تحریریه و همچنین داوران، مشورت نماید.

1.ارزیابی بی‌طرفانه: سردبیران موظف‌اند نسخه‌های خطی (مقالات) را صرفاً بر اساس محتوای علمی و فکری آن‌ها و بدون در نظر گرفتن نژاد، رنگ، جنسیت، گرایش جنسی، اعتقادات مذهبی، خاستگاه قومی، ملیت یا گرایش سیاسی نویسنده (گان) ارزیابی نمایند.
2. حفظ محرمانگی: سردبیران نباید هیچ‌گونه اطلاعات مربوط به مقاله را، جز در موارد مقتضی و در حد نیاز، با افراد خارج از حلقه نویسنده (گان)، داوران و داوران بالقوه و اعضای هیئت تحریریه در میان بگذارند. سردبیران همچنین تمام تلاش خود را برای حفظ یکپارچگی فرآیند داوری دوسویه کور (Double-Blind Review) به کار خواهند بست.
3. ارزیابی جامع: سردبیران در هنگام ارزیابی یک مقاله، علاوه بر در نظر گرفتن معیارهای استاندارد مربوط به مقالات علمی (مانند کیفیت ارائه و سهم در دانش بشری)، به شواهدی مبنی بر رعایت ملاحظات اخلاقی و به حداقل رساندن آسیب‌های احتمالی نیز توجه خواهند داشت.
4. رعایت دستورالعمل‌های COPE: در خصوص بررسی درخواست‌های بازپس‌گیری مقاله، صدور ابراز نگرانی و یا انتشار اصلاحیه برای مقالات منتشر شده در مجله پژوهش‌های حقوق جزا و جرم‌شناسی، سردبیران از دستورالعمل‌های کمیته اخلاق در انتشارات (COPE) پیروی خواهند نمود.
اطلاعات بیشتر در مورد این دستورالعمل‌ها را می‌توانید در لینک زیر مطالعه نمایید:

http://publicationethics.org/resources/guidelines

سیاست‌های تعارض منافع

تعریف:

کمیته اخلاق در نشر (COPE) در رهنمودهای خود درباره شیوه انتشار (2003) عنوان می‌کند:

"تعارض منافع زمانی بوجود می‌آید که نویسندگان، داوران یا دبیران علایقی داشته باشند که کاملاً مشخص نیست و ممکن است در قضاوت آنها درباره آنچه منتشر شده تأثیر بگذارد. آنها به عنوان مواردی توصیف شده اند که اگر بعداً آشکار شود، باعث می‌شود خواننده ی منطقی احساس گمراهی یا فریب کند."

این نشریه تعارض منافع را ناشی از هر رابطه نویسندگان، داوران یا دبیران تعریف می‌کند که در تداخل در ارائه کامل و عینی، داوری، تصمیم گیری تحریریه، یا انتشار مقاله دخالت می‌کند، یا به طور منطقی می‌تواند تلقی شود. . تعارضات منافع می‌تواند مالی یا غیرمالی، شغلی یا شخصی باشد و در رابطه با یک سازمان یا فرد ایجاد شود. نشریه اظهارات کامل تضادهای منافع مربوط به مقاله ارسالی توسط نویسندگان را انجام می‌دهد، که جزئی از گزارش شفاف تحقیقات است.

منابع مالی برای تحقیقات گزارش شده، و همچنین روابط تجاری مرتبط با نویسندگان، دسته های خاصی از تعارضات مالی بالقوه منافع را نشان می‌دهد که انتظار می‌رود برای جامعه علمی‌و خوانندگان اظهارنامه آن ارائه شود.

تعارض منافع: تعهدات نویسندگان

اظهارات مناسب در سه بخش مجزا از مقاله: بخش قدردانی، حامیان مالی و بخش تعارض منافع. تفاوت های این بخش ها در زیر شرح داده شده است.

• همه منابع مالی برای پژوهش‌های انجام شده، از جمله پشتیبانی مالی مستقیم و غیرمستقیم، تأمین تجهیزات یا مواد، پشتیبانی در نوع (به عنوان مثال، طراحی) و سایر پشتیبانی ها (مانند کمک های آماری یا نوشتاری) در مقاله. منابع خاص دولتی، بنیادی یا بورسیه های تجاری یا جوایز، از جمله شناسه های موجود در صورت وجود، باید در یک بخش جداگانه برای هر نویسنده ذکر شود. منابع دیگر بودجه تحقیقاتی مربوطه ممکن است در یک بخش تقدیرنامه ذکر شده باشد.

• نویسندگان باید هرگونه تضاد منافع اضافی، مالی یا غیرمالی، مربوط به مقاله را که ممکن است دبیران، داوران یا خوانندگان منطقی انتظار داشته باشند از آن مطلع شوند، (در غیر این صورت ممکن است در تفسیر یافته ها تأثیر بگذارند) در بخش تعارض منافع ذکر کنند.

• اگر تعارضی وجود نداشته باشد، بخش تعارض منافع باید شامل عبارت زیر باشد: "نویسندگان هیچ تضاد منافع را اعلام نمی‌کنند."

• این مسئولیت نویسنده اول یا نویسنده مسئول است که به هر نویسنده همکار را از این سیاست آگاهی داده و اطمینان حاصل کند که تمام اطلاعات لازم برای تأمین بودجه و اظهار اطلاعات برای کلیه نویسندگان در نظر گرفته شده است.

• در صورت کشف تضاد منافع قبلاً ناشناخته پس از انتشار، از نویسندگان انتظار می‌رود این مورد را به دفتر نشریه اطلاع و آن را در مقاله تصحیح کنند.

تعارض منافع: تعهدات سردبیران

• دبیران باید هرگونه تضاد منافع، مالی یا غیر مالی، ناشی از رقابت مستقیم، مشارکت یا روابط دیگر با هر یک از نویسندگان یا سازمان های دارای منافع مربوط به آنها را برای سردبیر مسئول اظهار کنند. و از مواردی که چنین تعارضاتی مانع داوری می‌شود، اجتناب کنند.

• اگر مقاله با تحقیقات دبیران رقابت کند به گونه ای که سردبیر احساس کند، دبیر مورد نظر نمی‌تواند به طور عینی مقاله را اداره کند، یا اینکه عملکرد وی را مغرضانه تلقی کند، دبیر باید مسئولیت آن نسخه را نپذیرد.

• دبیران باید در هنگام داوری همه تعارضات منافع اظهار شده را در نظر بگیرند.

• دبیران باید سعی کنند از داوری هایی که تعارض منافع آنها را می‌دانند و به نظر می‌رسد می‌توانند در بررسی بی طرفانه تداخل داشته باشند، خودداری کنند.

تعارض منافع: تعهدات داوران

• داوران باید اختلافات منافع مالی یا غیر مالی ناشی از رقابت مستقیم، مشارکت یا سایر روابط با هر یک از نویسندگان یا سازمان های دارای منافع مقاله را برای سردبیر آشکار کنند و از آن مواردی جلوگیری کنند که در آن چنین تعارضاتی مانع از داوری می‌شود.

برای اطلاعات بیشتر، لطفاً به رهنمودهای کمیته بین‌المللی اخلاق نشر زیر در مورد تضاد منافع مراجعه کنید:

اصول اخلاقی نشریه

- تمامی همکاران مجله خود را مؤظف به رعایت اصول امانتداری از زمان دریافت مقاله، داوری تا ارسال پاسخ و چاپ آن می‌ دانند.

- نگاه مجله به تمام مقالات ارسالی، بدون سوگیری بوده و ارزشیابی مقالات دریافتی بر اساس صلاحیت مقالات و بدون در نظر گرفتن نژاد، دین، ملیت، جنسیت، مقام، و یا وابستگی سازمانی نویسنده(گان) است.

- مجله مؤظف به انجام داوری دقیق، منصفانه و بهنگام است. برخورد عادلانه و یکسان با تمام مقالات دریافتی از دیگر اصول اخلاقی مجله است.

- سردبیر برای تعیین داوران هر مقاله اختیار تام دارد. ممکن است در این مورد سردبیر از اعضای هیأت تحریریه مجله و یا حتی نویسندگان خود مقالات هم در این مورد نظرخواهی کند.

- چنانچه نویسندۀ مقالۀ منتشر شده در مجله پژوهشهای حقوق جزا و جرم شناسی، مقاله اش را در یک کتاب مجموعه مقالات چاپ کند، باید مأخذ را در آن ذکر کرده باشد؛ عدم ذکر مأخذ مجله پژوهشهای حقوق جزا و جرم شناسی، حق پیگرد را برای مدیریت نشریه محفوظ خواهد داشت.

- دفتر مجله از دریافت گزارش خطاهای احتمالی در مقالات منتشره در مجله استقبال می کند. در صورت تأیید، خطاهای مکشوفه در اسرع وقت به سمع مخاطبان مجله خواهد رسید.

اصول اخلاقی نویسندگان

- مقالات باید حاصل مطالعات، تجربه ها و پژوهش های نویسنده یا نویسندگان باشد.

- عدم ارتکاب سرقت ادبی به هر نحوی از انحاء؛ شامل برداشت لفظ به لفظ و یا نزدیک به مضمون، نقل مشابه متن و یا نتایج پژوهشهای دیگر افراد و غیره.

- پرهیز از ابراز موضوعات حساس و غیراخلاقی، سلیقه ای و شخصی، نژادی و مذهبی و دادن اطلاعات جعلی و نادرست و ترجمه از آثار دیگران بدون ذکر عنوان در مقاله.

- عدم ارائه همزمان یک مقاله به چند نشریه و یا ارائه مقالات منتشر شده و یا پذیرش شده به سایر نشریات. در صورت مشاهده تخلف، سرقت علمی محسوب شده و به وزارت علوم گزارش خواهد شد.

- استناد صحیح به تمام منابعی که چه به صورت مستقیم و چه بصورت غیرمستقیم از آنها استفاده شده است الزامی است.

- چنانچه مقاله قبلاً در سایر مجلات رد شده و یا از فرایند چاپ خارج شده است، نویسنده باید دفتر مجله را آگاه کرده و در مورد دلایل احتمالی رد و یا خارج شدن از چرخه انتشار و یا اصلاحات احتمالی انجام شده توضیح دهد.

مجله پژوهشهای حقوق جزا و جرمشناسی از قوانین کمیتۀ بین‌المللی اخلاق نشر( cope) تبعیت می کند.