پژوهشهای حقوق جزا و جرم شناسی

پژوهشهای حقوق جزا و جرم شناسی

تحلیل کنش‌های گفتاری قاضی و متهم در دادگاه‌های کیفری بر مبنای رویکرد سرل

نوع مقاله : علمی - پژوهشی

نویسندگان
سید روح الله شفیعی 1
بهمن گرجیان 2
شهرام پیمان 3
1 دانشجوی دکتری زبان شناسی، دانشکده زبان‌شناسی، واحد آبادان، دانشگاه آزاد اسلامی، آبادان، ایران
2 دانشیار، گروه زبان‌شناسی، دانشکده زبان‌شناسی، واحد آبادان، دانشگاه آزاد اسلامی، آبادان، ایران.
3 استادیار، گروه زبان‌شناسی، دانشکده زبان‌شناسی، واحد آبادان، دانشگاه آزاد اسلامی، آبادان، ایران.
10.22034/jclc.2024.434203.1964
چکیده
در دادگاه‌های کیفری، قضات و متهمان نقش‌های گفتاری متفاوتی بر عهده دارند و این نقش می‌تواند در انجام موفقیت یا عدم موفقیت آنها در فرآیند دادرسی اهمیت داشته باشد. اداره دادگاه توسط قاضی و دفاعیه مؤثر متهم بستگی به کنش‌های گفتاری مناسب وابسته است. این کنش‌ها در رویکرد سرل (1969) بر پنج پایه توصیفی، اعلامی، تعهدی، ترغیبی و عاطفی استوار است. روش پژوهش به‌صورت توصیفی ـ تحلیلی و از نوع مقایسه‌ای بین گفتمان قاضی و متهم انجام شد. هدف پژوهش تحلیل به‌کارگیری کنش‌های گفتاری در مکالمات عوامل دادگاه در دادگاه‌های کیفری در ایران از منظر سرل بود. داده‌های پژوهش شامل 35 فیلم کوتاه مستخرج از دادگاه‌های کیفری که قسمت‌هایی از آنها در درگاه آپارات، برنامه مستند صداوسیما و 20:30 نمایش داده شده‌اند. این فیلم‌ها ضبط و پس از پیاده‌سازی، با استفاده از روش‌های آماری توصیفی و استنباطی تحلیل گردید. پاره گفتارهای تحلیل شده نشان داد که کنش‌های گفتاری بین دو کنشگر در دادگاه، به‌جز کنش گفتاری تعهدی، تفاوت معناداری دارد. نتایج کاربردی این پژوهش در تربیت قضات و رشته‌های امور حقوقی و وکالت مؤثر بوده و کنش‌های گفتاری مناسب را می‌توانند استفاده نمایند. نتایج تحقیق برای آموزش در رشته‌های حقوق، دانشجویان حقوق و کارگزاران دادگاه‌ها کاربرد دارد و درصدد است که به ضابطان قانون و قانون‌گذاران دادگستری‌ها و دادگاه‌های کیفری کمک کند تا با رعایت گفتمان مؤثر به تأثیرگذاری کلام در اثبات و یا رد جرم بیشتر دقت کنند.
کلیدواژه‌ها
کنش‌های گفتاری
دادگاه کیفری
قاضی
متهم
قانون

عنوان مقاله English

A Discourse Analysis of Criminal Courts Based on Searle’s Speech Act Theory

نویسندگان English

Seyed Rohollah Shaffeei 1
Bahman Gorjian 2
Shahram Peyman 3
1 PhD student in Linguistics, Faculty of Linguistics, Abadan Branch, Islamic Azad University, Abadan, Iran
2 Associate Professor, Department of Linguistics, Faculty of Linguistics, Abadan Branch, Islamic Azad University, Abadan, Iran.
3 Assistant Professor, Department of Linguistics, Faculty of Linguistics, Abadan Branch, Islamic Azad University, Abadan, Iran.
چکیده English

In criminal courts, judges and defendants use different speech acts that can be important in their success or failure in the trial process. The judge manages the court and effective defense is expected by the defendant depend on appropriate speech acts. In Searle's (1969) approach, these actions are based on five bases: representative, declarative, commissive, directive and expressive. The purpose of the research was to analyze the use of speech acts in the conversations of court officers in criminal courts in Iran from the perspective of Searle. This descriptive-analytical research method was done to compare speech acts of judges and defendants in Iranian criminal courts. The research data includes 35 short films taken from an Iranian web site, a documentary TV channel, and 20:30 program. These videos were recorded and transcribed. Then data were analyzed through descriptive and inferential statistical methods. Results showed that there was a significant difference in the speech acts between the judges and defendants. In the courts of macro-economic cases, the difference in speech acts between judges and defendants is less than the acts used in courts with other crimes such as murderer and robbery. The practical results of this research are effective in the training of judges and the fields of legal affairs. The results of the research could be used for law courses, court clerks, law officers and legislators of justices who practice in the criminal courts to observe the discourse in the conversations of the defendants.

کلیدواژه‌ها English

Speech Acts
Criminal Court
Judge
Defendant
Legal
فهرست منابع
الف) منابع فارسی
- اولسون، جان. جرم واژه: کشف جرم از طریق زبان شناسی حقوقی، ترجمه سیروس عزیزی و نگار مؤمنی. تهران: نشر کتابدار، 1390.
- آقاگل‌‌زاده، فردوس. زبان‌‌شناسی حقوقی (نظری و کاربردی). ویراست دوم. تهران: نشر علم.1391.
- پهلوان نژاد، محمدرضا و لیدا اصطهباناتی. «بررسی کنش‌های گفتار در سخنرانی‌های رؤسای جمهور ایران و آمریکا شهریور 1385»،‌مجله پژوهشهای خارجی نشریه دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تبریز. 51، 208(1387).1-24.
- دهقان، مسعود و بهمن حیدری. «بررسی ویژگی‌‌های سبک کلامی گروهک منسوب به داعش: مطالعه موردی عملیات تروریستی خرداد ماه 96 در تهران». نشریه پژوهشهای زبان‌‌شناختی. 10، 2(1397). 55-66.
DOI: 10.22108/jrl.2018.108730.1147
- رضویان، حسین و مریم جلیلی دوآب. «ویژگی‌‌های گفتاری متهمان به سرقت در محاکم قضایی». نشریه جستارهای زبانی. 8، 7(1396).91- 116.
DOI: 20.1001.1.23223081.1396.8.7.14.4
- زائری، عظیمه، فردوس آقاگل‌‌زاده و حیات عامری. «توصیف و تحلیل شیوه‌‌های زبانی و فرازبانی وکلا جهت اقناع در دادگاه‌های علنی ایران: تحلیل گفتمان دادگاه کیفری». دو ماهنامۀ جستارهای زبانی. 8، 5(1396). 139- 158.
DOI: 20.1001.1.23223081.1396.8.5.1.7
- سبهانی، ثریا، بهمن گرجیان، خلیل محمودی و الخاص ویسی. «شناسایی هویت نوشتاری و گفتاری متهمان در دادگاه از منظر زبان‌‌شناسی حقوقی». مجله پژوهشهای حقوق جزا و جرم‌‌شناسی. 10، 20(1401). 289-316.
DOI:10.22034/jclc.2023.329574.1652 
- سبهانی، ثریا، بهمن گرجیان، خلیل محمودی و الخاص ویسی. «طبقه‌‌بندی تشخیص‌‌های بازپرسی با کمک نشانگرهای ساختاری و سبکی مکالمات دادگاه در چارچوب زبان‌‌شناسی حقوقی مک‌‌منامین». مجله جستارهای زبانی. 14، 4(1402). 57-82.
DOI:10.29252/LRR.14.4.3
- عباس‌‌زاده، فرنگیس، بهمن گرجیان و الخاص ویسی. «تحلیل نشانگرهای کلامی و سبکی در گفتمان حقوقی دادگاه‌‌های انقلاب». مجله زبان فارسی و گویش‌‌های ایرانی. 5، 2(1399). 231-244.
DOI: 10.22124/plid.2021.14336.1398
- عسگری، متین و سجاد رحیمی. «تحلیل گفتمان حقوقی: واکاوی نقش کارگفت در بافت حقوقی». مجله جستارهای زبانی. 4،4 (1392) . 151-172. 
مؤمنی، نگار. «زبان‌‌شناسی قانونی: بررسی شهادت در دادگاه با توجه به ویژگی‌‌های زبا نی». مجلۀ کارآگاه. 3، 10(1389). 60-83.
نجفی، پریسا و فریده حق‌‌بین. «راهبردهای کلامی در تعامل بازجویی (جستاری در گفتمان‌‌کاوی قضایی)». مجلۀ جستارهای زبانی. 11، 4(1399). 391-418.
DOI: 20.1001.1.23223081.1399.11.4.10.5
 
ب) منابع خارجی
- Austin, J. L. How to Do Things with Words. Oxford: Oxford University Press, 1983.
- Coulthard, Malcolm, Alison Johnson and David Wright. An Introduction to Forensic Linguistics: Language in Evidence. 2nd ed. London and New York: Routledge, 2017.
- Fairclough, Norman. Discourse and Social Change. Cambridge: Polity Press, 1993.
- Gibbons, John, ed. Language and the Law. London: Longman, 1994. 
https://doi.org/10.1177/096394709500400207.
- Goodrich, Peter. Languages of Law: From Logics of Memory to Nomadic Masks. London: Weidenfeld & Nicolson, 1990.
 Doi: https://doi.org/10.1177/09646639930020030.
- Huang, Yan. Speech Acts. In Concise Encyclopedia of Philosophy of Language and Linguistics, edited by K. Brown, A. Barber, and R. J. Stainton. Oxford: Elsevier Ltd, 2006.
-McMenamin, Gerald R. Forensic Linguistics: Advances in Forensic Stylistics. Florida: CRC Press. 2004.
- Schreier, M. Qualitative content analysis. London: Sage. 2013.
- Searle, John R.  A classification of illocutionary acts. Language in Society, 5(1), (1976). 1-23. 
- Searle, John R. Expression and Meaning. Cambridge: Cambridge University Press. 1979.
Doi: https://doi.org/10.1017/s0047404500008496 
- Searle, John R. Speech acts. An essay in the philosophy of language. Cambridge: Cambridge University Press, 1969. doi: https://doi.org/10.1007/978-3-658-13213-2_61.
- Shuy, Roger W. Language Crimes: The Use and Abuse of Language Evidence in the Courtroom. Oxford: Blackwell. 1993.
- Tuurosong, D., Pelpuo, R. H., Bakuuro, J. Stylistics as an approach to discourse analysis: A thematic textual analysis. British Journal of English Linguistics, 6(2), (2018), 58-71. 
- Yule, G. (2000). Discourse analysis. New York: Cambridge University Press. 2000.
پژوهشهای حقوق جزا و جرم شناسی
دوره 12، شماره 24
اسفند 1403
صفحه 129-156